Trao đổi khoa học về ứng dụng pheromone trong quản lý sâu hại cây trồng

Ngày đăng : 29/09/2025

Trong hai ngày 25-26/9/2025, Viện Bảo vệ thực vật đã mời các chuyên gia Đài Loan đến trao đổi khoa học với chủ đề “Ứng dụng Pheromone trong quản lý sâu hại cây trồng” nhằm trao đổi, chia sẻ kết quả nghiên cứu, ứng dụng Pheromone trong dự báo và phòng trừ sâu hại cây trồng nông nghiệp và đề xuất hướng hợp tác trong thời gian tới.

Buổi trao đổi có sự tham gia của ban lãnh đạo Viện, gồm: TS. Nguyễn Văn Liêm – Viện trưởng, TS. Hà Minh Thanh – Phó Viện trưởng, TS. Nguyễn Thị Bích Ngọc – Phó Viện trưởng, cùng toàn thể lãnh đạo các đơn vị chuyên môn, các nhà khoa học, cán bộ nghiên cứu của Viện. Về phía Đài Loan, Tiến sỹ Chung-Kuang Jow - Trưởng dự án hợp tác xuyên eo biển Đài Loan về sâu bệnh hại ngô và thông đỏ tại Đại học Nông nghiệp Cát Lâm làm trưởng đoàn.

Ngày 25/9, buổi trao đổi chính thức được khai mạc với phần phát biểu chào mừng từ lãnh đạo Viện BVTV. Trong phiên báo cáo khoa học, ThS. Nguyễn Thị Nga trình bày về các nghiên cứu, ứng dụng Pheromone ở Việt Nam nói chung và Viện BVTV nói riêng và tiềm năng ứng dụng Pheromone trong quản lý sâu hại tại Việt Nam, hiện nay vẫn còn nhiều khó khăn và rào cản nhất định. Tiếp đó, TS. Chung-Kuang Jow đã chia sẻ cái nhìn tổng quan về tình hình nghiên cứu và ứng dụng Pheromone tại Đài Loan cũng như trên thế giới. Buổi chiều cùng ngày, ông tiếp tục giới thiệu sâu hơn về những thành tựu và mô hình ứng dụng thực tiễn về quản lý sâu đục cuống quả vải cũng như nhiều loài sâu hại khác (bọ xít muỗi, sâu đục thân ngô v.v…), điều đó gợi mở nhiều ý tưởng hợp tác giữa hai bên, đặc biệt có sự tương đồng giữa hai quốc gia về điều kiện tự nhiên, cây trồng.

Nói một cách tổng quát, Pheromone là các hợp chất hóa học tự nhiên do chính côn trùng tiết ra, đóng vai trò như tín hiệu hóa học để giao tiếp và tác động đến hành vi của các cá thể cùng loài. Trong nông nghiệp, Pheromone được ứng dụng rộng rãi trong quản lý sâu hại cây trồng, với tính chuyên biệt cao cho từng loài và không (hoặc rất ít) ảnh hưởng đến các loài khác, đặc biệt là thiên địch. Theo đó “bẫy Pheromone” được treo rải rác ở ngoài đồng để dẫn dụ và tiêu diệt côn trùng đực, hoặc phá vỡ hành vi giao phối của chúng từ đó hạn chế khả năng giao phối, sinh sản của sâu, làm giảm mật độ quần thể sâu hại một cách tự nhiên. Ngoài ra, Pheromone còn được dùng để theo dõi biến động mật độ quần thể sâu hại và dự báo sự xuất hiện, thời gian dự kiến đạt đỉnh của quần thể, giúp nông dân đưa ra các biện pháp phòng trừ hiệu quả, giảm thiểu sử dụng thuốc bảo vệ thực vật.

Trong ngày thảo luận riêng ngày 26/9/2025, các bên đưa ra các định hướng nghiên cứu, nội dung cùng quan tâm, mong muốn hợp tác tạo nền tảng cho những hợp tác nghiên cứu, thử nghiệm trong thời gian tới phục vụ sản xuất nông nghiệp bền vững.

Đợt trao đổi khoa học này là dịp để các nhà khoa học Việt Nam và Đài Loan chia sẻ kinh nghiệm, kết quả nghiên cứu và là cơ hội quan trọng để xây dựng cầu nối hợp tác lâu dài về lĩnh vực Pheromone. Việc ứng dụng Pheromone trong quản lý sâu hại được đánh giá là xu hướng tất yếu, góp phần nâng cao hiệu quả bảo vệ thực vật, đảm bảo an toàn nông sản, bảo vệ sức khỏe cộng đồng và hướng tới một nền nông nghiệp thân thiện với môi trường.

Một số hình ảnh của buổi trao đổi.